نام مقاله : بررسی برخی مشکلات پاها در جوجه های یکروزه . تهیه ، تنظیم و ترجمه : علیرضا گائینی ، دانشجوی رشته دکترای دامپزشکی ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار . نشانی پست الکترونیک : AlirezaGaeeni2000@Yahoo.Com AlirezaGaeeni@VetNews.Ir معرفی : مشکلات متفاوت و مختلفی در هنگام هچ جوجه های یکروزه در هچری روی می دهد . در صورتی که رطوبت ستر یا هچر بسیار بالا یا پائین باشد ، جوجه هایی با مشکلاتی چون زانوهای قرمز و متورم یا سایر مشکلات متولد می شوند . اما تحقیقات اخیر نشان دهنده این موضوع است که چنین مشکلاتی ، تاثیر بدی را در طول دوره پرورش پرندگان خواهد گذارد . این قبیل مشکلات ، اگرچه ممکن است اصلاح گردد ، بر سلامت و رفاه پرندگان در طول دوره زندگی آنها تاثیرگذار خواهد بود . پیش زمینه : بطور حتم آن دسته از جوجه های یکروزه ایی به عنوان جوجه های درجه یک در نظر گرفته میشوند که ظرفیت رشد و بلوغ مناسبی داشته و توانایی استفاده مناسب و بهینه از قابلیتهای ژنتیکی تعریف شده خود را داشته باشند . در واقع توجه داشته باشید که جوجه های یکروزه درجه یک ، پرسروصدا و شاداب بوده و فعالیت بالایی را در طول دوره پرورش از آنها شاهد خواهید بود . این دسته از جوجه ها ، واجد نافهایی بسته و همچنین ، پاهایی با رشد و توسعه مناسب میباشند . از سوی دیگر ، پنجه های پاهای این جوجه ها انعطاف بسیار خوبی داشته و به راحتی و نرمی باز و بسته میشوند . از سوی دیگر بایستی به این نکته نیز توجه داشته باشید که در مفاصل جوجه های درجه یک نبایستی هیچ نشانه ایی از تورم یا تغییر رنگ مشاهده شده و ظاهری طبیعی داشته باشند . این در حالیست که جوجه های درجه دو واجد پاهایی ضعیف بوده و در اکثر موارد مفاصل آنها دچار مشکلات عمده ایی میباشند . این در حالیست که بسیاری از شرکتهای تولیدکننده جوجه های یکروزه ، جوجه هایی با علائم ناچیز ضایعات را در زمره جوجه های قابل فروش قرار می دهند . در چنین گله هایی ، جوجه هایی با ضایعات اندک بر روی پاها مشاهده میشوند که بطور معمول به این ضایعه ، قرمز شدن زانو گفته میشود . بطور حتم ، شرایطی از این دست ، نشان دهنده وجود ضعفهای مدیریتی گسترده در هچر یا ستر میباشد . در صورتی که رطوبت دستگاه ، بیش از اندازه بالا رود ، بسیاری از جوجه ها با شکمهای بزرگ و بادکرده تولید شده و این موضوع سبب دست و پا زدن بیش از اندازه جوجه ها برای تفریخ می شود . از سوی دیگر ، در صورتی که تخم مرغ در گرمای بیش از اندازه قرار گرفته باشد ، جوجه ها با ضرباتی شدیدتر سعی در بیرون آمدن از تخم می نمایند . این عمل جوجه ها در جهت افزایش سرعت بیرون آمدن از تخم مرغ صورت می پذیرد . چنین واکنشی نیز به طور حتم سبب بروز ضایعاتی در پاها میشود . اما در این بین سوالی نیز مطرح میگردد . آیا ضایعاتی چون قرمز شدن زانو ، سبب بروز تاثیراتی بر میزان راحتی و همچنین ، رشد جوجه های پرورشی در مزرعه خواهد شد ؟ بر اساس آخرین آزمایشات صورت پذیرفته ، این نکته به اثبات رسیده است که این قبیل ضایعات ، بر میزان رشد جوجه های گوشتی موثر واقع میشود . اما به منظور اثبات این موضوع ، تحقیقاتی توسط De Jong و همکاران در سال 2004 میلادی صورت پذیرفت . در این تحقیق ، تعداد 96 قطعه جوجه درجه یک تجاری بعنوان گروه شاهد از یک مزرعه هچری انتخاب شدند . از سوی دیگر تعداد 96 قطعه جوجه دارای ضایعات ناچیز را نیز از این هچری انتخاب نمودند . محیط و بستر زندگی این جوجه ها برابر بوده و بر روی تراشه های چوب ، تحت پرورش قرار گرفتند . سپس جوجه های فوق را به 4 گروه مساوی تقسیم نمودند . در واقع ، هریک از گروه های شاهد و مورد مطالعه را به دو گروه مجزا تقسیم نمودند . گروههای یاد شده را در مورد خصوصیات رفاهی ( رفتار و قابلیت راه رفتن ) مورد مطالعه قرار دادند . از سوی دیگر ، میزان رشد مرتبط با تولید نیز طی روزهای یک تا 8 روزگی و 35 تا 42 روزگی ، مورد مطالعه قرار گرفت . نتیجه گیری و پیشنهادات : نتایج حاصله از مطالعه یاد شده ، گواه این نکته بود که جوجه های درجه یک در مقایسه با جوجه های درجه دو ، از مشکلات پای کمتری رنج می برند . همچنین به نظر می رسد که در جهت کاهش بروز ضایعات ناف ، کیسه زرده و پاها ، بایستی در طی دوره انکوباسیون ، محیط مناسبی را برای تخم مرغها پدید آورد . در نهایت ، پیشنهاد میشود که : 1 . در صورتیکه تعداد بسیار زیادی از جوجه ها ، دچار تورم شکم هستند ، رطوبت ستر را کاهش دهیم تا مشکلاتی از این دست نیز کاهش یابد . 2 . اگر قرمزی زانوها و همچنین هچ شدن دیرهنگام جوجه ها و از سوی دیگر ، کوچک بودن شکم جوجه های تفریخ شده مشاهده میشود ، دما را بایستی افزایش داد . 3 . در صورتیکه بیش از 15 درصد از جوجه های قابل فروش دچار ضایعاتی چون قرمزی زانوها شده اند ، دمای هچر را بایستی به میزان 0.2 فارنهایت کاهش داد . جدول شماره یک ) تفاوتهای مشخص میان جوجه های درجه یک و درجه دو | پارامتر | جوجه هایی با کیفیت پائین | جوجه هایی با کیفیت بالا | میزان تفاوت | | میزان رشد هفتگی | 215.4 | 225.1 | 0.03 | | امتیاز نحوه قدم برداشتن در هفته نخست | 0.84 | 0.49 | 0.01 | | عرض قدمهای برداشته شده در 39 روزگی | 9.55 | 8.61 | 0.006 | | میزان خوابین در 40 روزگی | 210 | 263 | 0.06 | منبع : Dawkins M.S., Donnelly C.A. and Jones T.A., 2004. Chicken welfare is influenced more by housing conditions than by stock density. Nature, 427: 342-344 Jong de I.C., Fillerup M., Riedstra B.J., Boerjan M.L. and Hopster H., 2004. The relationship between chick characteristics, broiler welfare and growth. Proceedings of the 38th international congress of the ISAE, Helsinki. | 
